Üye Girişi Şifremi Unuttum Üye Ol Foto Galerisi Video Galerisi İletişim

GY - GK Notları


KPSS Eğitim Bilimleri


MEB AKS


Öğretmen Dökümanları


Müdür - Müdür Yardımcılığı


Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı

3 Ocak 2019

Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı

Cumhuriyet Edebiyatı’nın Genel Özellikleri

*Cumhuriyet’in ilk yıllarında memleketçi sanat anlayışı hakimdir. Bu anlayışla Milli Edebiyat geleneğinden yararlanmak ve halkın anlayacağı şekilde eserler vermek esas tutulmuştur.

*Türk halkının her kesimi edebiyata girmiştir,Anadolu’ya açılma ve halka açılma temel ilke olarak kabul edilmiştir.

*Edebiyatta gerçekçilik daha da önem kazanmıştır.

*Sıkça işlenen konular Atatürk,Atatürkdevrimleri,Türk Tarihi’dir.

*Sanatçılar Türkiye’nin gerçeklerini,kentlerdeki,köylerdekiyaşamı,yurtdışına  göçen işçileri,Cumhuriyet’in kuruluşunu esas alan eserler yazmışlardır.

*Yeni dil ve eski dil tartışmaları sona ermiş,dilde sadeleşme sağlanmıştır.

*Türk Dil Kurumu kurularak dil araştırmaları hız kazanmıştır.

*Doğu-Batı Edebiyatı’nın klasik yapıtları Türkçe’ye çevrilmiştir.

*Milli Edebiyat’ta bazı sanatçılar bu dönemde de eser vermeye devam etmişlerdir.

*Halk dili ile edebiyat dili arasında yakınlaşma olmuştur. Eserlerde halk diline,mahalli söyleyişlere yer verilmiştir.

*Düz yazıda Nurullah Ataç’ın öncülük ettiği yeni nesir,öz Türkçecilik ve devrik cümle anlayışı yaygınlanmıştır.

 

1)Öğretici Metinler

*Sade ve halkın anlayabileceği bir dil kullanılmıştır.

*Türk dilinin kuralları ve Türkçe sözcükler ön plandadır.

*Bilgi verme amacı vardır.

                     Deneme                                                               Makale

        *Nurullah Ataç                                                                  *Ahmet Hamdi Tanpınar

        *Suut Kemal Yetkin                                                            *Peyami Safa

        *Sabahattin Eyüboğlu                                                       *Falih Rıfkı Atay

        *Salah Birsel                                                                      *Cemil Meriç

        *Oktay Akbal

        *Cemil Meriç

        *Mehmet Kaplan

        *Ahmet Hamdi Tanpınar                                              

        *Hilmi Yavuz                                                                                   Anı

                                                                                              *Ruşen Eşref Ünaydın

                                                                                              *Falih Rıfkı Atay

                                                                                                *Yusuf Ziya Ortaç        

Gezi Yazısı                                                                            *Oktay Akbal

       *Haldun Taner                                                               *Yahya Kemal Beyatlı

       *Bedri Rahmi Eyüboğlu                                                 *Salah Birsel

       *Oktay Akbal                                                                *Halikarnas Balıkçısı

       *Falih Rıfkı Atay

*Yavuz Bülent Bakiler

*Melih Cevdet Anday                                                                Günlük

                                                                                            *Nurullah Ataç

                                                                                            *Salah Birsel

            Fıkra                                                                        *Oktay Akbal

*Peyami Safa                                                                      *Tomris Uyar

*Falih Rıfkı Atay                                                                  

*Necip Fazıl Kısakürek

*Abdi İpekçi

Sabahattin Eyüboğlu

*Deneme,çeviri,eleştiri ve inceleme alanında eserler vermiştir.

*Eski Yunan ve Anadolu uygarlıklarıyla ilgili çalışmalar ve incelemeler yapmıştır.

Eserleri: Mavi ve Kara,Sanat ve Edebiyat Üzerine Denemeler,SiyahKalem,Hitit Güneşi. (İnceleme-Deneme-Eleştiri)

 

Nurullah Ataç

*Cumhuriyet Dönemi’nde deneme türünün en başarılı temsilcisidir.

*Türkçe’nin özleşmesinde öncülük etmiştir.

*Kendisini “günde 24 saat edebiyatçı” diye niteleyen sanatçıdır.

Eserleri: Karalama Defteri,OkurumaMektuplar,GünlerinGetirdiği,Günce 1-2. (Deneme-Söyleşi-Eleştiri-Günlük)

 

Suut Kemal Yetkin

*Cumhuriyet Dönemi’nde deneme türünün en başarılı yazarlarındandır.

Eserleri: Günlerin Götürdüğü,Düş’ünPayı,YokuşaDoğru,Edebiyat Üzerine (Deneme)

Estetik,EdebîMeslekler,Baudelaire ve Kötülük Çiçekleri (İnceleme)

 

Cemil Meriç

*Makale,deneme,inceleme ve araştırmaları ile tanınan bir yazardır.

*Yapıtlarında Doğu-Batı kültürüne yer vermiştir.

*Sosyoloji alanında önemli çalışmaları vardır.

Eserleri: Bu Ülke,KırkAmbar,Jurnal 1-2,Işık Doğu’dan Gelir. (Deneme-İnceleme-Araştırma)

 

Mehmet Kaplan

*Araştırma ve incelemeleriyle tanınan Yeni Türk Edebiyatı profesörüdür.

Eserleri: Kültür ve Dil,Türk Edebiyatı Üzerine Araştırmalar. (Araştırma-İnceleme-Deneme)

 

 

 

Salah Birsel

*Deneme türünün tanınmış ismidir.

Eserleri

Şiir: Kikirikname,Dünyaİşleri,Haydar Haydar.

Deneme: Kendimle Konuşmalar,Şiir ve Cinayet,Sen Beni Sev,Gandi ya da Hint Kirazı’nınGölgesinde,Paf ve Puf,Bir Zavallı At,Yalnızlığın Fırınlanmış Kokusu..

Anı: Boğaziçi ŞıngırMıngır,Ah Beyoğlu Vah Beyoğlu..

Günlük: Hacivat Günlüğü,YaşlılıkGünlüğü,AynalarGünlüğü,BaySessizlik,Nezleli Karga.

Roman: Dört Köşeli Üçgen

 

 

Falih Rıfkı Atay

*Atatürk ile ilgili anılarını “Çankaya” adlı yapıtında toplamıştır.

*Cumhuriyet Dönemi’nde gezi yazısı türünde en çok eser veren sanatçıdır.

*Gezi yazısının edebiyatımızda gelişmesini sağlamıştır.

Eserleri

Gezi Yazısı: Tuna Kıyıları,GezerekGördüklerim,BizimAkdeniz,Denizaşırı(Brezilya)..

Anı: Çankaya,Zeytindağı,Ateş ve Güneş,Mustafa Kemal’in Mütareke Defteri,Atatürk’ün Hatıraları..

Fıkra-Makale-Deneme: Atatürkçülük Nedir,EskiSaat,NiçinKurtulmak,Kurtuluş,Türk Kanadı..

 

Ruşen Eşref Ünaydın

*Mülakat ve röportaj türündeki yapıtları ile tanınır.

*Mustafa Kemal Atatürk’ü ilk defa uzun bir röportajla Türk okuyucusuna tanıtmıştır.

Eserleri

Mülakat: Anafartalar Kahramanı Mustafa Kemal’le Mülakat,Çanakkale’de Savaşanlar Dediler Ki..

Deneme: İstiklal Yolunda,İki Saltanat Arasında..

Anı: Atatürk’ün Hastalığı,Atatürk’ü Özleyiş

 

Eflatun Cem Güney

*Geleneksel halk hikayeleri ve masalları derlemesiyle tanınmıştır.

*”Masalcı Baba” olarak anılır.

*Folklör çalışmalarıyla ün kazanmıştır.

Eserleri: Nar Tanesi,Gökten Üç Elma Düştü,Az Gittim Uz Gittim,Evvel Zaman İçinde,Dede Korkut Masalları,Zümrüdüanka,Açıl Sofram Açıl,AkılKutusu,Sabırtaşı.. (Folklör)

 

Şevket Süreyya Aydemir

*Önce Turancı sonra Marksist ve daha sonrada Kemalizm’i bir ideoloji getirmeye çalışmıştır.

*Biyografi türündeki yapıtlarıyla tanınır.

Eserleri

Roman: Toprak Uyanırsa,Suyu Arayan Adam (Otobiyografik Roman)

Biyografi: Tek Adam(Atatürk),İkinci Adam(İsmet İnönü)

 

Şevket Rado

*Sohbetleriyle tanınmıştır.

Eserleri

Sohbet: Eşref Saat,ÜmitDünyası,AileSohbetleri,Saadet Yolu..

 

 

2)Şiir

*Şiirde kullanılan dil sadedir.

*Şiirlerde aruz ölçüsünün yerini hece ölçüsü almıştır.

*Halk şiir geleneği örnek alınmıştır.

*Şiirlerde hamasi (destansı/kahramanlık/cesur) söyleyiş görülür.

*Konu olarak millet sevgisi,vatan ve kahramanlık yer alır.

*Şiirde biçim ve içerik açısından önemli değişiklikler olmuş,çeşitli şiir toplulukları ortaya çıkmıştır.

*1940’tan sonra Serbest Şiir yaygınlaşmıştır.

 

a)Saf (Öz)  Şiir Anlayışını Sürdürenler

*Ahmet Haşim ve Yahya Kemal Beyatlı’nın izinden gitmişler fakat onlardan farklı olarak hece ölçüsünü kullanmışlardır.

*Hece ölçüsünü modernleştirmişlerdir.

*Dil işçiliğine önem vermişlerdir.

*Sembolik bir bakış açısı vardır.

*Şiirlerde musiki önemli yere sahiptir.

*Şiir dili simgelerle yüklü ve kapalıdır.

*”Sanat sanat içindir.” anlayışıyla şiirler yazmışlardır.

Temsilcileri

*Ahmet Muhip Dranas

*Cahit Sıtkı Tarancı

*Ahmet Hamdi Tanpınar

*Necip Fazıl Kısakürek

*Ziya Osman Saba

*Asaf Halet Çelebi

 

Ahmet Muhip Dranas

Eserleri

Şiir: Fahriye Abla,Olvido,Kar,Serenad

 

Asaf Halet Çelebi

*Sezgi Şairi’dir.

*İslam tasavvufunu, Hint mistisizmini birleştirmiştir.

Eserleri

Şiir: Lamelif,Om Mani Padme Hum

Biyografi: Mevlana,Naime,Molla Cami

 

 

Cahit Sıtkı Tarancı

*En çok işlediği tema ölümdür.

*”Otuz Beş Yaş” şiiriyle şiir yarışmasında birinci olunca tanınmıştır.

Eserleri

Şiir: Ömrümde Sükût,Otuz Beş Yaş

Mektup: Ziya’ya Mektuplar

 

Necip Fazıl Kısakürek

*Cumhuriyet Dönemi Türk Şiir’nin mistik şairidir.

*Şiirlerinde madde-ruh ve insan-evren ilişkilerini işlemiştir.

*İlk şiir kitabı “Örümcek Ağı”dır.

Eserleri

Şiir: Örümcek Ağı,Çile,Kaldırımlar,Sabırtaşı,Tohum,Nam-ı Diğer Parmaksız Salih,Bir Adam Yaratmak,MukaddesEmanet,KanlıSarık,AbdülhamitHan,Siyah Pelerinli Adam..

Roman: Aynadaki Yalan

İnceleme: İlim Beldesinin Kapısı Hazreti Ali,Son Devrin Din Mazlumları,Ulu Hakan II. Abdülhamit Han

Makale-Fıkra: Cinnet Mustatili,PeygamberHalkası,Çöle İnen Nur..

Anı: Babıâli

Otobiyografi: Kafa Kağıdı

 

Yedi Meşaleciler

*Cumhuriyet Dönemi’nde ortaya çıkan ilk edebî topluluktur.

*Beş Hececiler’e tepki olarak ortaya çıkmışlardır.

* ”Sanat sanat içindir.” Anlayışını benimsemişlerdir.

* Saf (Öz) Şiir’i savunmuşlardır.

*Türk şiirine hiçbir yenilik getiremeden 5 ayda dağılmışlardır.

*Topluluk dağılınca bireysel olarak eserler vermişlerdir.

 

 

 

Temsilcileri

*Kenan Hulusi Koray

*Cevdet Kudret Solok

*Sabri Esat Çavuşgil

*Yaşar Nabi Nayır

*Vasfi Mahir Kocatürk

*Ziya Osman Saba

 

Cevdet Hulusi Solok

Eserleri

Roman: Havada Bulut Yok

Deneme: Dilleri Var Bizim Dile Benzemez

 

Kenan Hulusi Koray

Eserleri

Hikaye: Bir Yudum Su,BaharHikayeleri,Bir Otelde Yedi Kişi

Roman: Osmanoflar

 

Sabri Esat Çavuşgil

*Psikoloji profesörüdür.

Eserleri

Şiir: Odalar ve Sofalar

 

Vasfi Mahir Kocatürk

*Edebiyat ile ilgili kitap ve araştırmalarıyla tanınmıştır.

Eserleri

Araştırma: Saz Şiiri Antolojisi,Türk Edebiyatı Antolojisi,Türk Edebiyatı Tarihi..

 

 

Yaşar Nabi Nayır

*Sanatçı adını yayıncılıkta duyurmuştur.

*1933’te çıkarmaya başladığı “Varlık” dergisi edebiyatımızın en uzun soluklu dergisidir.

Eserleri

Hikaye: Sevi Çıkmazı

 

Ziya Osman Saba

Eserleri

Şiir: Sebil ve Güvercinler,NefesAlmak,Geçen Zaman

Hikaye: Mesut İnsanlar Fotoğrafhanesi

 

b) Milli Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Şiir

*Anadolu ve Anadolu insanını anlatmışlardır.

*”Memleketçi Şiir” anlayışını ortaya koymuşlardır.

Temsilcileri

*Beş Hececiler

*Kemalettin Kamu

*Zeki Ömer Defne

*Ahmet Kutsi Tecer

*Orhan Şaik Gökyay

*Necmettin Halil Onan

*Şükufe Nihal Başar

*Mithat Cemal Kuntay

*Ömer Bedrettin Uşaklı

*Halide Nusret Zorlutuna

*Arif Nihat Asya

*Behçet Kemal Çağlar

 

 

Ahmet Kutsi Tecer

*Halk kültürüne önem veren bir şairdir.

*Memleketçi şiirin en önemli temsilcisidir. Anadolu’yu anlatan şiirler yazmıştır.

*Ziya Gökalp’ten etkilenmiştir.

*Aşık Veysel’i keşfeden onu edebiyatımıza tanıtan şairdir.

Eserleri

Tiyatro: Köşebaşı,Koçyiğit Köroğlu

 

Arif Nihat Asya

*Edebiyatımızda “Bayrak Şairi” olarak bilinir.

Eserleri

Şiir: Bir Bayrak Rüzgar Bekliyor

Behçet Kemal Çağlar

*Faruk Nafiz Çamlıbel ile “10.Yıl Marşı”nı yazmıştır.

*Şadırvan adlı bir dergi çıkarmıştır.

 

Hüseyin Nihal Atsız

*Türkçülük akımının önemli temsilcilerindendir.

*Türkçülük akımını destekleyen Atsız Mecmua,Orhun,Orkun,Ötüken adında dergiler çıkarmıştır.

*Tarihi romanlar yazmıştır.

Eserleri

Roman: Bozkurtların Ölümü,BozkurtlarDiriliyor,RuhAdam,DeliKurt,Dalkavuklar Gecesi

 

Kemalettin Kamu

*”Gurbet Şairi” olarak tanınmıştır.

*”Bingöl Çobanları” sayesinde ünlenmiştir.

Eserleri

Şiir: Bingöl Çobanları,Kimsesizlik,Gurbet,İrşad

 

 

Mithat Cemal Kuntay

*”Acem Şahına”adlı şiiri Mehmet Akif Ersoy ile birlikte yazmıştır.

Eserleri

Roman: Üç İstanbul

Şiir: Acem Şahına

 

Necmettin Halil Onan

*”Bir Yolcuya” adlı şiiri hamaset (destansı) edebiyatının en güzel örneklerindendir.

Eserleri

Şiir: Bir Yolcuya,Çakıl Taşları

 

Orhan Şaik Gökyay

*Eleştiri ve edebiyat araştırmalarıyla tanınmıştır.

*Dede Korkut ile ilgili önemli çalışmalar yapmıştır.

Eserleri

Şiir: Bu Vatan Kimin,Yas

Eleştiri: Destursuz Bağa Girenler

Araştırma: Dede Korkut,MercimekAhmet,Kâtip Çelebi..

 

Ömer Bedrettin Uşaklı

*”Anadolu Şairi” olarak bilinir.

Eserleri

Şiir: Deniz Sarhoşları,DenizHasreti,YaylaDumanı,Sarıkız Mermerleri

 

Hisar Grubu

*1950 yılında çıkmaya başlayan Hisar dergisinin yazarlarının oluşturduğu topluluktur.

*Gelenekçidir,geleneğe bağlıdır.

*Sanatın ideolojinin emrine girmesine,Marksizm ve Komünizm’e karşıdırlar.

*Toplumcu şiire (Nazım Hikmet),Garip ve II.Yeni (Orhan Veli) hareketlerine karşıdırlar.

Temsilcileri

*Ahmet Tufan Şentürk

*Bekir Sıtkı Erdoğan

*Coşkun Ertepınar

*Feyzi Halıcı

*Gültekin Samanoğlu

*İlhan Geçer

*Mehmet Çınarlı

*Munis Faik Ozansoy

*Mustafa Necati Karaer

*Nüzhet Erman

*Yahya Akengin

*Yavuz Bülent Bakiler

 

Munis Faik Ozansoy

Eserleri

Şiir: Büyük Mabedin Eşiğinde,Hayal Ettiğim Gibi,Yakarış,Kaybolan Dünya

 

Nüzhet Erman

Eserleri

Şiir: Yeşil,A Benim Canım Efendim,Gazi Mustafa Kemal Atatürk,Hem Hürriyet Hem Ekmek,Türk,Halk Haktır

 

Yavuz Bülent Bakiler

Eserleri

Şiir: Yalnızlık,Duvak,Harman

Gezi: Türkistan Türkistan,Üsküp’ten Kosova’ya

c) Garipçiler

*Daha sonra “I.Yeni” olarak adlandırılmıştır.

*Şiirlerinde hece ve aruz ölçü kullanmamışlardır.

*Şiiri halka seslenmek için bir araç olarak görmüşlerdir.

*Kuralsızlığı kural edinmişlerdir.

*İroni ve mizah vazgeçilmez özellikleridir.

*Şiirlerinde toplumsal aksaklıkları eleştirmişlerdir.

 

Temsilcileri

*Orhan Veli Kanık

*Melih Cevdet Anday

*Oktay Rifat Horozcu

 

Orhan Veli Kanık

Eserleri

Şiir: Garip,Vazgeçemediğim,Anlatamıyorum,Beni Bu Havalar Mahvetti

 

Melih Cevdet Anday

Eserleri

Şiir: Garip,Rahatı Kaçan Ağaç,Telgrafhane

 

Oktay Rifat Horozcu

*TDK’nin ilk başkanı, şair SamihRifat’ın oğludur.

Eserleri

Şiir: Perçemli Sokak,Elleri Var Özgürlüğün

 

 

 

 

d) Garip Dışında Yeniliği Sürdüren Şiir

 

Bedri Rahmi Eyüboğlu

Eserleri

Şiir: Dol KarabakırDol,Karadut

Düzyazı: Tezek,Delifişek,Canım Anadolu

 

Behçet Necatigil

*”Evler Şairi” olarak bilinir.

Eserleri

Şiir:Divançe,İki Başına Yürümek,Beyler

Radyo Oyunu: Yıldızlara Bakmak

 

Cahit Külebi

Eserleri

Şiir: Adamın Biri,Rüzgâr,Atatürk Kurtuluş Savaşı’nda,TürkMavisi,Süt,Yeşeren Otlar

Anı: İçi Sevda Dolu Yolculuk

 

Ceyhun Atuf Kansu

*Asıl mesleği doktorluktur.

*Toplumcu şiir ve Marksist anlayışla eserler vermiştir.

Eserleri

Şiir: Bir Çocuk Bahçesinde,Bağ Bozumu Sofrası,BağımsızlıkGülü,Devrimcinin Takvimi

Düzyazı: Ya Bağımsızlık Ya Ölüm

 

 

 

 

 

Fazıl Hüsnü Dağlarca

*Yapma destanlarıyla tanınmıştır.

*Önemli bir sözü-> “Türkçem benim ses bayrağım.”

Eserleri

Şiir: Havaya Çizilen Dünya,Çocuk ve Allah,Toprak Ana.

Yapay Destan: Üç Şehitler Destanı,Çanakkale Destanı..

 

Necati Cumalı

*Romanlarında genellikle Ege Bölgesi’ndeki insanları anlatmıştır.

Eserleri

Şiir: KızılçulluYolu,Harbe Gidenin Şarkısı,TufandanÖnce,Bozkırda Bir Atlı,Yarasın Beyler

Hikaye: Susuz Yaz,Ay Büyürken Uyuyamam,Dila Hanım

Roman: Tütün Zamanı,AcıTütün,ViranDağlar,Yağmurlar ve Topraklar,Uç Minik Serçem

 

Özdemir Asaf

Eserleri

Şiir: Dünya Kaçtı Gözüme,Sen Sen Sen,YuvarlağınKöşeleri,Benden Sana Mutluluk,Nasılsın,YalnızlıkPaylaşılmaz,ÇiçekleriYemeyin,Lavinia

 

Sabahattin Kudret Aksal

*Eserlerinde çocukluk ve gençlik anılarını anlatmıştır.

*Psikolojik gözlemlerden yararlanmıştır.

Eserleri

Şiir: Şarkılı Kahve,Bir Sabah Uyanmak

Hikaye: Gazoz Ağacı,Yaralı Hayvan

Oyun: Evin Üzerindeki Bulut,Bir Odada Üç Ayna,Kahvede Şenlik Var

 

 

 

e) İkinci Yeniciler

*Garip akımına tepki olarak ortaya çıkmıştır.

*Şiirde anlama değil ses güzelliğine önem vermişlerdir.

*Kapalı ve soyut bir anlatımı benimsemişlerdir.

*Serbest şiir anlayışını benimsemişlerdir.

*”Sanat için sanat.” Anlayışını benimsemişlerdir.

*Aydın kesime seslenmişlerdir.

*Sürrealizm ve Dadaizm akımlarından etkilenmişlerdir.

*Siyaset dışı kalmışlardır.

Temsilcileri

*Cemal Süreya

*Edip Cansever

*Sezai Karakoç

*Ece Ayhan

*Turgut Uyar

*İlhan Berk

*Ülkü Tamer

*Tevfik Akdağ

*Kemal Özer

 

Cemal Süreya

*Asıl adı Cemalettin Seber’dir.

*İlk şiiri “Şarkısı Beyaz”dır. Papirüs adında bir dergi çıkarmıştır.

*Lirizm ve Erotizm’den etkilenmiştir.

*Mizah ve ironiye önem vermiştir.

Eserleri

Şiir: Üvercinka,Beni Öp Sonra Doğur Beni,Sevda Sözleri..

Deneme: Şapkam Dolu Çiçekle,Folklor Şiire Düşman,Uzat Saçlarını Frigya

 

Ece Ayhan

Eserleri

Şiir: Kınar Hanım’ın Denizleri,Bakışsız Bir Kedi Kara,YortSavul,Zambaklı Padişah..

 

Edip Cansever

*Karamsar şair olarak bilinir.

*”Nokta” adlı bir dergi çıkarmıştır.

Eserleri

Şiir: İkindi Üstü,DirlikDüzenlik,Yerçekimli Karanfil (II.Yeni Şiirine Giriş),Çağırılmayan Yakup,Şairin Seyir Defteri

Düzyazı: Gül Dönüyor Avcumda

 

İlhan Berk

Eserleri

Şiir: Güneşi Yakanların Selamı,GalileDenizi,ÇiviYazısı,Mısırkalyoniğne,Taşbaskısı..

 

Sezai Karakoç

*Mistik bir şairdir.

*”Diriliş” adlı bir dergi çıkarmıştır.

*2007’de Kültür ve Turizm Bakanlığı’ndan “Kültür ve Sanat Büyük Ödülü”nü almıştır.

*Cumhurbaşkanlığı Ödülü almıştır.

Eserleri

Şiir: Hızır’la Kırk Saat,Taha’nınKitabı,GülMuştusu,Körfez,Şahdamar,MonnaRosa..

 

Tevfik Akdağ

Eserleri

Şiir: Lacivert Kanatlı Bir Kuştur Gece,Eski İnsan Sözleri

 

 

Turgut Uyar

Eserleri

Şiir: Arz-ı Hal,Dünya’nın En Güzel Arabistanı,TütünlerIslak,Kayayı Delen İncir

 

Ülkü Tamer

Eserleri

Şiir: Soğuk Otların Altında,Gök Onları Yanıltmaz,Yanardağın Üzerindeki Kuş

Hikaye: Alleben Öyküleri

 

f) Serbest Nazım ve Toplumcu Şiir

*Materyalist ve Marksist bir dünya görüşü üzerine temellenmiştir.

*Bazı sanatçılar Fütürizm’denetkilenmiştirlerdir.

*Baskı,başkaldırı,sömürü,emek gibi konular işlenmiştir.

*”Sanat toplum içindir.” Anlayışına bağlı kalmışlardır. Politik bir şiirdir.

*Öncüsü Nazım Hikmet’tir.

Temsilcileri

*Nazım Hikmet Ran

*Ercüment Behzat Lav

*Hasan İzzettin Dinamo

*Rıfat Ilgaz

*Cahit Irgat

*Enver Gökçe

*İlhami Bekir Tez

*Arif Damar

*ŞürkanKurdakul

*Ömer Faruk Toprak

 

 

 

Nazım Hikmet Ran

Eserleri

Şiir: 835 Şiir,TarantaBabu’yaMektuplar,Simavna Kadısı Oğlu Şeyh Bedrettin Destanı,Memleketimden İnsan Manzaraları,Kuvva-i Milliye Destanı..

Oyun: Kafataşı,Demokles’in Kılıcı

Masal: Sevdalı Bulut

 

Ercüment Behzat Lav

Eserleri

Şiir: S.O.S,Kaos,Açıl Kilidim Açıl,Üç Anadolu

 

Hasan İzzettin Dinamo

Eserleri

Şiir: KaracaahmetSenfonisi,ÖzgürlükTürküsü,GecekondumdanŞiirler,Nazım’dan Meltemler

 

Hasan Hüseyin

Eserleri

Şiir: Ağlasın Ay Şafağı,Acıyı Balta Eğledik,Kavel,Kızılırmak,Temmuz Bildirisi

 

Ahmet Arif

Eserleri

Şiir: Hasretinden Prangalar Eskittim

 

Özdemir İnce

Eserleri

Şiir: Tutanaklar,KirazZamanı,Tekvin..

Düzyazı: TabulaRasa,Tarih Affetmez

 

 

Can Yücel

*Eski Milli Eğitim Bakanı Hasan Ali Yücel’in oğludur.

*Modern şiirin hiciv ustalarından kabul edilir.

*Eleştiri ve ironileriyle anılır.

Eserleri

Şiir: Sevgi Duvarı,ŞiirAlayı,KuzgununYavrusu,Seke Seke..

 

Maviciler

*Atilla İlhan’ın 1952-1956 yılları arasında çıkardığı “Mavi” dergisinin etrafında toplanan sanatçılar tarafından oluşturulmuştur.

*Garipçilere tepki olarak ortaya çıkmışlardır.

*Sanatsal şiire önem veren bir edebî topluluktur.

Temsilcileri

*Atilla İlhan

*Ferit Edgü

*Orhan Duru

*Yılmaz Gruda

*Demir Özlü

*Demirtaş Ceyhun

*Ahmet Oktay

 

Ahmet Oktay

Eserleri

Şiir: Yol Üstündeki Semender

 

Atilla İlhan

*”Mavi” adlı bir dergi çıkarmıştır.

*”Maviciler”in öncüsüdür.

*1946 yılında CHP şiir yarışmasında “CabbaroğluMehemmet” adlı şiiri ile birinci olmuştur.

Eserleri

Şiir: CabbaroğluMehemmet,Duvar,SislerBulvarı,YağmurKaçağı,Ben Sana Mecburum,BelaÇiçeği,YasakSevişmek,Böyle Bir Sevmek,Elde Var Hüzün,Ayrılık Sevdaya Dahil..

Roman: Zenciler Birbirine Benzemez,Aynanın İçindekiler(Bıçağın Ucu/Yaraya Tuz Basmak/Sırtlan Payı/Dersaadet’te Sabah Ezanları),Kurtlar Sofrası,Allah’ınSüngüleri,Fena Halde Leman..

Gezi: Abbas Yolcu

Senaryo: Yalnızlar Rıhtımı,ŞoförNebahat,Devlerin Öfkesi..

 

g) İkinci Yeni Sonrası Toplumcu Şiir

Ataol Behramoğlu

*İsmet Özel ile birlikte “Halkın Dostları” ,Nihat Behram ile “Militan” dergisini çıkarmıştır.

Eserleri

Şiir: Mustafa SuppiDestanı,Aşk İki Kişiliktir,Bebeklerin Ulusu Yok,Yaşadıklarımdan Öğrendiğim Bir şey Var

Deneme: Yaşayan Bir Şiir,Şiirin Dili-Ana Dil

 

İsmet Özel

*Marksist anlayışla şiir yazmıştır.

*”Militan” adlı dergi çıkarmıştır.

*1971’den sonra Markist anlayışı bırakmış,1974’ten Mistik anlayışla eserler vermiştir.

Eserleri

Şiir: Geceleyin Bir Koşu,Cellâdıma Gülümserken

Düzyazı: Şiir Okuma Kılavuzu,Zor Zamanda Konuşmak,Cuma Mektupları

 

Kemal Özer

Eserleri

Şiir: Gül Yordamı,KavganınYüreği,Araya Giren Görüntüler,Öldürülen Analar

Deneme: Umut Edebiyatı Yedi Canlıdır,Gün Olur Söze Yazılır

 

 

Refik Durbaş

Eserleri

Şiir: Kuş Tufanı,Geçti mi Geçen Günler,Menzil

 

Süreyya Berfe

Eserleri

Şiir: Gün Ola,Kalfa (Toplu Şiirler)

 

ğ) 1960 Sonrası Mistik Duyarlılık Şiiri

*Bu sanatçılar Necip Fazıl Kısakürek,Mehmet Akif Ersoy,YunusEmre,Fuzuli ve Şeyh Galip’i örnek almışlardır.

Temsilcileri

*Cahit Zarifoğlu

*İsmet Özel

*Sezai Karakoç

*Nurullah Genç

*Erdem Beyazıt

*Hilmi Yavuz

*Asaf Halet Çelebi

 

Cahit Zarifoğlu

*Nuri Pakdil ile “Edebiyat” dergisini çıkarmıştır.

Eserleri

Şiir: İşaret Çocukları,Menziller,Yedi Güzel Adam,Korku ve Yakarış

Deneme: Bir Değirmendir Bu Dünya

 

 

 

 

Erdem Beyazıt

Eserleri

Şiir: Sebep Ey,Risaleler,Şiirler

Gezi: İpek Yolu’ndan Afganistan’a

 

Hilmi Yavuz

*Türk şiirin ustalarındandır.

*Bilkent Üniversite’si öğretim üyelerindendir.

*Deneme türünde önemli eserler vermiştir.

Eserleri

Şiir: Bakış Kuşu,Bedrettin Üzerine Şiirler,Hüzün ki En Yakışandır Bize,ErguvanSözü,GülünUstası Yoktur

Deneme-İnceleme: Kültür Üzerine,SözünGücü,Yüzler ve İzler

 

h) 1980 Sonrası Şiiri

*Cumhuriyet Halk Şiir’idir.

*Bu dönem bölümlere ayırabiliriz;

1)İmgeci Şiir

*Tuğrul Tanyol

*Haydar Ergülen

*Metin Celal

*Mehmet Müfit

*Akif Kurtuluş

2)Anlatımcı Şiir

*Turgay Fişekçi

*RoniMargulies

3)Folklorik ve Mitolojik Şiir

*Yaşar Miraç

*Adnan Özer

*Hüseyin Ferhad

*Murathan Mungan

4)Mistik-Metafizikçi

*Hüseyin Atlansoy

*Ali Güntan

5)Gelenekselci Şiir

*Osman Hakan

*Sefa Kaplan

6)Toplumcu Gerçekçi Şiir

*Şükrü Erbaş

*Metin Cengiz

7)Yeni Garipçi Şiir

*Sunay Akın

*Oğuzhan Akay

 

Haydar Ergülen

*Şiirlerinde ölüm,yalnızlık,hüzün,dostluk,kardeşlik,sevgi,aşk gibi konuları işlemiştir.

Eserleri

Şiir: Karşılığını Bulmamış Sorular,SıratŞiirleri,Hafız ve Semender,Üzgün Kediler Gazeli..

 

Hüseyin Atlansoy

*Mistik-metafizikçi şairdir.

*İkinci Yeni şiirinden etkilenmiştir.

Eserleri

Şiir: İntihar İlacı,SuBurcu,Güldeste

 

 

 

 

j) Halk Şiiri

Temsilcileri

*Aşık Veysel

*AşıkFeymani

*AşıkMahzuni Şerif

*Aşık Murat Çobanoğlu

*Neşet Ertaş

 

Abdürrahim Karakoç

*Taşlama şairidir.

Eserleri

Şiir: Mihriban, Unutursun Mihriban, Dosta Doğru

 

AşıkMahzuni Şerif

Eserleri

Şiir: İşte Gidiyorum,Bu Mezarda Garip Var

 

Aşık Murat Çobanoğlu

Eserleri

Şiir: Dertli Bülbül

 

Aşık Şeref Taşlıova

*Karslı aşıklardandır.

*Şiirlerini “Gönül Bahçesi” adlı eserde toplamıştır.

Anlatmaya Bağlı Edebi Metinler (Roman-Öykü)

*Gerçekçi (Realist) bir bakış açısıyla eser vermiştir.

*Gözleme dayalı anlatımı benimsemişlerdir.

*Kurtuluş Savaşı sıkça işlenen konudur.

*Sezgicilik,Varoluşculuk,Postmodernizm,Modernizm,Gerçeküstücülük gibi Batılı akımların etkisi görülür.

Bölümlere ayrılır;

1)Milli Edebiyat Zevk ve Anlayışı Sürdüren Sanatçılar

*Reşat Nuri Güntekin

*Halide Edip Adıvar

*Yakup Kadri Karaosmanoğlu

*Memduh Şevket Esendal

2)Toplumcu Gerçekçi Sanatçılar

*Yaşar Kemal

*Kemal Tahir

*Orhan Kemal

*Kemal Bilbaşar

*Fakir Baykurt

*Sabahattin Ali

*Talip Apaydın

*Samim Kocagöz

*Sadri Ertem

3)Bireyin İç Dünyasını Esas Alan Sanatçılar

*Ahmet Hamdi Tanpınar

*Semiha Ayverdi

*Tarık Buğra

*Mustafa Kutlu

*Peyami Safa

4)Modernizmi Esas Alan Sanatçılar

*Oğuz Atay

*Orhan Pamuk

*Adalet Ağaoğlu

*Yusuf Atılgan

*Bilge Karasu

*İnci Aralık

 

1)Milli Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Sanatçılar

 

Aka Gündüz Kutbay

Eserler

Roman: Dikmen Yıldızı,Bir Şoförün Gizli Defteri,İki Süngü Arasında

Hikaye: Türk Kalbi,Bu Toprağın Kızları

 

Emine Işınsu

*Halide Nusret Zorlutuna’nın kızıdır.

Roman: Azap Toprakları,AkTopraklar,Atlı Karınca

Oyun: Bir Yürek Satıldı,Adsız Kahramanlar

 

Memduh Şevket Esendal

*Türk Edebiyatı’nda Çehov (Durum) tarzı öykünün ilk temsilcisidir.

Eserleri

Öykü: Otlakçı,MendilAltında,HavaParaso,Temiz Sevgiler

Roman: Ayaşlı ve Kiracıları,VassafBey,Miras

 

Toplumcu Gerçekçiler ve Anadolu Köy Gerçeklerini Anlatanlar

*1930’lardan itibaren köylüden,işçiden söz edilmiştir.

*Realizm akımının etkisi görülür.

*Tezli romanlar yazılmıştır.

*Romanların konusu ağa-köylü çatışması,köysorunları,imam-öğretmen zıtlığı,zengin-fakir,güçlü-güçsüz karşıtlığı vardır.

 

 

Abbas Sayar

*Köy edebiyatının önemli sanatçılarındandır.

*”Yılkı Atı” adlı eseriyle TRT’de sanat ödülü almıştır.

Eserleri

Roman: Yılkı Atı,Çelo,CanŞenliği,Dik Bayır

Öykü: Yorganımı Sıkı Sar

 

Aziz Nesin

*Sabahattin Ali ile birlikte “MarkoPaşa,MalumPaşa,MerhumPaşa,Alibaba” ve tek başına

“Zübük” adlı mizah dergilerini çıkardı.

*Yapıtları komedi ve trajedidir.

Eserleri

Roman: Zübük,Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz,Gol Kralı Sait Hopsait,Saçkıran,Kadın Olan Erkek,Şimdiki Çocuklar Harika,TatlıBetüş,Surname

Oyun: Toros Canavarı,Hadi Öldürsene Canikom

Hikaye: Damda Deli Var,FilHamdi,BayDüdük,Yüz Liraya Bir Deli,Ölmüş Eşek

Anı: Böyle Gelmiş Böyle Gitmez

Taşlama: Azizname

 

Dursun Akçam

Eserleri

Hikaye: Maral,ÖlüEkmeği,Köyden İndim Şehire

Roman: Kanlı Dere’nin Kurtları,Haley(TDK ödüllü romanı.)

 

Faik Baysal

*”Drina’da Son Gün” aslı romanında II.Dünya Savaşı’nda Yugoslavya Türklerinin çektiği sıkıntıları anlatmıştır.

Eserleri

Roman: Rezil Dünya,Drina’da Son Gün,Ateşi Yakanlar

 

Fakir Baykurt

*Köy edebiyatının öncülerindendir.

Eserleri

Roman: Yılanların Öcü,Irazca’nınDirliği,OnuncuKöy,AmerikanSargısı,Tırpan,Kaplumbağalar,Köygöçüren

Hikaye: Karın Ağrısı,AnadoluGarajı,OnbinlerceKağnı,Dikenli Tel

 

İlhan Tarus

*Realist hikayecidir.

*Romanlarında Kurtuluş Savaşı’nı işlemiştir.

Eserleri

Roman: Doktor Moro’nunMektubu,Ceza Hakimi

 

Kemal Bilbaşar

*Maupassant (Olay) öykücüsüdür.

Eserler

Roman: Denizin Çağırışı,Cemo,Memo,Başka Olur Ağaların Düğünü

Hikaye: Cevizli Bahçe,IrgatlarınÖfkesi,Anadolu’dan Hikayeler

 

Kemal Tahir

*Tarih romanlarıyla tanınmıştır.

*Köy romanlarını bilimsel yöntemlerle yazmıştır.

*”Sağırdere,Körduman,Köyün Kamburu”-> Köy ve köylünün sorunları.

*”Rahmet Yolları Kesti,Yedi Çınar Yaylası”->Ağalık ve eşkıyalık.

*”Kurt Kanunu”->Atatürk’e düzenlenen İzmir suikastı.

*”Devlet Ana”->Osmanlı devlet yapısını.

*”Yorgun Savaşçı”->Milli mücadele dönemi.

Eserleri

Roman: Sağırdere,Körduman,Rahmet Yolları Kesti,KöyünKamburu,Yedi Çınar Yaylası,KurtKanunu,DevletAna,YorgunSavaşçı,Esir Şehrin İnsanları,Karılar Koğuşu

Mahmut Makal

*Köy Enstitüsü’de yetişen ilk yazarlarındandır.

Eserleri

Röportaj: Bizim Köy

 

Muzaffer İzgü

*Mizah yazarlarındandır.

*Mizahi olarak toplumun aksayan yönlerini eleştirir.

Eserleri

Roman: İlyas Efendi,İtAdası,Dilber,MatadorMahmut,Zıkkımın Kökü..

Hikaye: Bando Takımı,DonumdakiPara,Deliye Her Gün Bayram,Sen Kim Hovardalık Kim,Devlet Babanın Tonton Çocuğu,Çanak Çömlek Patladı..

 

Orhan Kemal

*Asıl adı Mehmet Raşit Öğütçü’dür.

*”Baba Evi” çocukluğunu,”Avare Yıllar” gençliğini anlatır.

*”Hanımın Çiftliği” ünlü romanıdır.

*”72.Koğuş,Murtaza,Eskici ve Oğulları,Kardeş Payı” adlı yapıtları tiyatroya uyarlanmıştır.

Eserleri

Roman: Babaevi,Murtaza,Eskici ve Oğulları,AvareYıllar,Cemile,Bereketli Topraklar Üzerinde,HanımınÇiftliği,GurbetKuşları,DevletKuşu,VukuatVar,Gâvurun Kızı

Hikaye: Ekmek Kavgası,Çamaşırcının Kızı,72.Koğuş,Grev,Kardeş Payı,Yağmur Yüklü Bulutlar,Serseri Milyoner

 

Rıfat Ilgaz

*Toplumcu bir yazardır.

*Türk edebiyatının mizah ustalarındandır.

*”Hababam Sınıfı” romanıyla tanınmıştır.

Eserleri

Roman: Hababam Sınıfı,Karartma Geceleri

Tiyatro: Hababam Sınıfı,Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı,Hababam Sınıfı Uyuyor,RüşvetinAlamancası

 

Sabahattin Ali

*Maupassant (Olay) hikayecisidir.

*Köye ve köylüye olan ilgiyi ilk Sabahattin Ali göstermiştir.

Eserleri

Roman: Kuyucaklı Yusuf,İçimizdekiŞeytan,Kürk Mantolu Madonna

 

Sadri Ertem

Eserleri

Roman: Çıkrıklar Durunca,Bir Varmış Bir Yokmuş,Düşkünler,Yol Arkadaşları

 

Samim Kocagöz

*Önemli köy romancılarındandır.

*Dünya Hikayecilik Yarışmasında “Sam Amca” adlı hikayeyle birinci olmuştur.

Eserleri

Roman: Yılan Hikayesi,Kalpaklılar,Doludizgin

Hikaye: Sam Amca

 

Talip Apaydın

*Genellikle İç Anadolu Bölgesi’nin köylü ve işçilerini anlatan yazardır.

Eserleri

Roman: Sarı Traktör,Yarbükü,Emmioğlu,Ortakçılar,Toz Duman İçinde,TütünYorgunu,VatanDediler,YozDuvar,Kente İndi İdris

 

Yaşar Kemal

*Asıl adı Kemal Sadık Gökçeli’dir.

*Romanlarında Torosları ve Çukurova insanını anlatmıştır.

Eserleri

Roman: İnce Memed,YılanıÖldürseler,ÇakırcalıEfe,DenizKüstü,Algözüm Seyreyle Salih

Seri Romanları

a)Dağın Öte Yüzü Serisi: Orta Direk,ÖlmezOtu,Yer Demir Gök Bakır

b)Bir Ada Hikayesi Serisi: Fırat Suyu Kan Ağlıyor Baksana,Karıncanın Su İçtiği,Tanyeri Horozları

c)Akçasızın Ağaları Serisi: Demirciler Çarşısı Cinayetleri,Yusufçuk Yusuf

d)Kimsecik Serisi: Yağmur Kuşu

e)Efsane Derlemeleri-Romanlar: Ağrı Dağı Efsanesi,Üç Anadolu Efsanesi,Binboğalar Efsanesi

Hikaye: Sarı Sıcak

Röportaj: Allah’ın Askerleri,Çukurova Yana Yana,Peribacaları,Bu Diyar Baştan Başa

 

Bireyin İç Dünyasını Esas Alan Sanatçılar

*Psikolojik tahliller önemli yer tutar.

*Psikiyatriden de yararlanılmıştır.

*Psikanaliz yöntemi kullanılır.

*İnsana dair bütün duygular işlenir.

*Sanatsal bir dil kullanılır.

Temsilcileri

*Peyami Safa

*Mustafa Kutlu

*Abdülhak Şinasi Hisar

*Ahmet Hamdi Tanpınar

*Tarık Buğra

*Oktay Akbal

*Semiha Ayverdi

 

Peyami Safa

*Türk edebiyatında psikolojik roman türünün ustalarındandır.

*Mistik yazarlardandır.

*”Dokuzuncu Hariciye Koğuşu” adlı romanı Türk Edebiyatı’nın ilk otobiyografik romanıdır.

Eserleri

Roman: Dokuzuncu Hariciye Koğuşu,SözdeKızlar,Fatih-Harbiye,Yalnızız,MatmazelNoralya’nınKoltuğu,BirTereddütünRomanı,Canan,Mahşer

Hikaye: Ateş Böcekleri

 

Tarık Buğra

Eserleri

Roman: Küçük Ağa,Osmancık,Küçük Ağa Ankara’da,SilahKehribar,İbiş’inRüyası,Firavunİmanı,YağmurBeklerken,Gençliğim Eyvah..

Hikaye: Oğlumuz,Yarın Diye Bir şey Yoktur

 

Ahmet Hamdi Tanpınar

*Yahya Kemal Beyatlı’nın öğrencisidir.

*Rüya,zaman,hayal kavramlarını çokça kullanır.

*Sembolisttir.

Eserleri

Roman: Huzur,Saatleri Ayarlama Enstitüsü,SahneninDışındakiler,MahurBeste,Aynadaki Kadın

Hikaye: Abdullah Efendi’nin Rüyaları

Deneme: Beş Şehir (İstanbul,Ankara,Erzurum,Konya,Bursa)

Araştırma: 19. Asır  Türk Edebiyatı

 

Semiha Ayverdi

*Tarih,din ve tasavvuf eserlerinde önemli yer tutar.

*Eski İstanbul kültürünü işleyen yazarlardandır.

Eserleri

Roman: Batmayan Gün,Mabette Bir Gece,Mesihpaşaİmamı,İbrahim Efendi Konağı

Deneme: Yusufçuk

 

 

 

Abdülhak Şinasi Hisar

Eserleri

Roman: Fahim Bey ve Biz,Çamlıca’dakiEniştemiz,Ali Nizami Bey’in Alafrangalığı ve Şeyhliği

Anı: Boğaziçi Mehtapları,BoğaziçiYalılara,Geçmiş Zaman Köşkleri

 

Mustafa Kutlu

Eserleri

Hikaye: Ortadaki Adam,Gönülİşi,Yokuşa Akan Sular,Yoksullukİçimizde,Ya Tahammül Ya Sefer,Beyhude Geçti Ömrüm

 

Oktay Okbal

*Cumhuriyet gazetesi yazarlarındandır.

*Politika üzerine köşe yazıları yazmıştır.

Eserleri

Roman: Garipler Sokağı,Suçumuz İnsan Olmak,İnsan Bir Ormandır

Hikaye: Önce Ekmekler Bozuldu,BulutunRengi,Yalnızlık Bana Yasak

 

Modernizmi Esas Alan Sanatçılar

*Bireysel duygular esas alınalarak eserler vermişlerdir.

*Toplum bu tür eserlerin dışında bırakılmıştır.

*Anlatılanlar bireyin iç dünyasını,psikolojik özelliklerini yansıtır.

*Batı Edebiyatı’nda Temsilcileri; James Joyce,VirginiaWolf..

Türk Edebiyatı’ndaki Temsilcileri

*Sait Faik Abasıyanık

*Orhan Pamuk

*Bilge Karasu

*İnci Aral

*Haldun Taner

*Ferit Edgü

*Rasim Özdenören

*Yusuf Atılgan

*Nezihe Meriç

*Vüs’at O. Bener

*Oğuz Atay

*Füruzan Tekil

*Adalet Ağaoğlu

*Ayşe Kulin

 

Orhan Pamuk

*2006 yılında Nobel Edebiyat Ödülü’nü almıştır. Bu ödülü olan ilk Türk vatandaşıdır.

*Ödül aldığı kitabın ismi “Kar”dır.

Eserleri

Roman: Cevdet Bey ve Oğulları,BeyazKale,KaraKitap,Benim Adım Kırmızı,Kar,Masumiyet Müzesi

 

Yusuf Atılgan

Eserleri

Roman: Anayurt Oteli,Aylak Adam

Hikaye: Bodur,Minareden Öte

Oğuz Atay

Eserleri

Roman: Tutunamayanlar,TehlikeliOyunlar,Bir Bilim Adamının Romanı (Mustafa İnan biyografisi.)

 

Adalet Ağaoğlu

Eserleri

Roman: Ölmeye Yatmak,Fikrimin İnce Gülü,Bir Düğün Gecesi,YazSonu,Romantik Bir Viyana Yazı

Anı: Göç Temizliği

 

Haldun Taner

*Edebiyatımızda hikaye ve oyun yazarı olarak tanınmıştır.

*Epik tiyatro türünde başarılıdır. Türk Edebiyatı’nın ilk epik tiyatro örneği olan “Keşanlı Ali Destanı”nı yazmıştır.

*BertoldBrecht’ten etkilenmiştir. (BertoldBrecht Dünya’nın ilk epik oyun yazan tiyatrocusudur.)

*Modern öykünün edebiyatımızdaki öncüsüdür.

Eserleri

Hikaye: Şişhane’ye Yağmur Yağıyordu,On İkiye Bir Var,Konçinalar,YaşasınDemokrasi,AyışığındaÇalışkur,Kızıl Saçlı Amazon..

Tiyatro: Keşanlı Ali Destanı,Sersem Kocanın Kurnaz Karısı,Gözlerimi Kaparım Vazifemi Yaparım,HuzurÇıkmazı,FaziletEczanesi,Ayışığında Şamata

 

Sait Faik Abasıyanık

*Çehov (Durum)  tarzı öykünün Türk Edebiyatı’ndaki temsilcisidir.

*Hikayeleri her tarz ve her yaşa hitap edecek şekildedir.

*Şiirsel anlatımı vardır.

Eserleri

Roman: Kayıp Aranıyor,Medar-ı Maişet Motoru,Ekmek Teknesi..

Şiir: Şimdi Sevişme Vakti

Hikaye: Semaver,Sarnıç,Şahmerdan,LüzumsuzAdam,HavadaBulut,Kumpanya,SonKuşlar,HavuzBaşı,Alemdağ’da Var Bir Yılan..

 

Halikarnas Balıkçısı

*Asıl adı Cevat Şakir Kabaağaçlı’dır.

*Sürgüne gönderildiği Bodrum’dan (Eski adı Halikarnas) çok etkilenmiş,sürgünü bittiğinde bile orada kalarak eserleri Halikarnas Balıkçısı takma adıyla yazmıştır.

*Türk Edebiyatı’nda deniz öyküleriyle anılır.

*Yapıtlarında Ege ve Akdeniz kıyılarındaki hayatlar önemli yer tutar.

Eserleri

Roman: Aganta BurinaBurinata,UluçReis,TurgutReis,DenizGurbetçileri,ÖtelerinÇocuğu,Bulamaç

Hikaye: Ege’nin Dibi,EgeKıyılarından,MerhabaAkdeniz,YaşasınDeniz,Gülen Ada..

Anı: Mavi Sürgün

 

İnci Aralık

*Postmodernist (Modernizm’in bir ileri safhası.) romancıdır.

Eserleri

Roman: Ölü Erkek Kuşlar,Yeni Yalan Zamanlar..

Hikaye: Ağda Zamanı,Sevginin Eşsiz Kışı

Anı: İçimden Kuşlar Göçüyor

 

Pınar Kür

*Romanlarının temelinde kadınların dertlerini ve cinselliği işler.

*Halide Nusret Zorlutuna’nın yeğenidir.

Eserleri

Roman: Yarın Yarın,AsılacakKadın,BitmeyenAşk,Sonuncu Bahar..

Hikaye: Bir Deli Ağaç,Akışı Olmayan Sular..

 

Buket Uzuner

*Postmodernist romancıdır.

Eserleri

Roman: Kumral Ada Mavi Tuna,Uzun Beyaz Bulut,Gelibolu,Balık İzlerinin Sesleri,İki Yeşil Susamuru Anneleri Babaları Sevgilileri ve Diğerleri

Hikaye: Güneş Yiyen Çingene

 

Nezihe Meriç

Eserleri

Roman: Korsan Çıkmazı,Boşlukta Mavi

Hikaye: Bozbulanık,Topal Koşma

 

 

Füruzan Tekil

*Asıl adı Feruze’dir. Hikaye yazarı olarak tanınmıştır.

*”Parasız Yatılı” adlı hikayeyesiyle Sait Faik Ödülü’nü almıştır.

Eserleri

Roman: Berlin’in Nar Çiçeği

Hikaye: Parasız Yatılı,BenimSinemalarım,Sevda Dolu Bir Yaz

 

Vüs’at O. Bener

*Çehov(Durum) hikayecilerindendir.

Eserleri

Roman: Buzul Çağının Virüsü,Bay Muannit Sahtegi’nin Notları

Hikaye: Dost

Oyun: Ihlamur Ağacı

 

Bilge Karasu

Eserleri

Roman: Gece,Kılavuz

Hikaye: Troya’da Ölüm Vardı,Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı

Masal: Göçmüş Kediler Bahçesi

 

Selim İleri

*Romanlarında ve hikayelerinde genellikle aydınları anlatır.

Eserleri

Roman: Her Gece Bodrum

Hikaye: Cumartesi Yalnızlığı,Pastırma Yazı

 

Ferit Edgü

*Maviciler arasında yer alır.

*Aydın kesimin yalnızlığı ve uyumsuzluğunu anlatır.

Eserleri

Roman: Kimse,O(Hakkari’de Bir Mevsim adıyla filme uyarlanmıştır.

Hikaye: Kaçkınlar,Bozgun,Av,Eylül’ün Gölgesinde Bir Yaz

Şiir: Ah Mine’l-Aşk

 

Hasan Ali Toptaş

Eserleri

Roman: Sonsuzluğa Nokta,Kayıp Hayaller Kitabı

Hikaye: Yoklar Fısıltısı,Ölü Zaman Gezginleri

 

Elif Şafak

*Doğu-Batı senteziyle yazdığı eserleriyle tanınır.

*Tasavvufu çokça işlemiştir.

*Radikal Gazetesi’nin yetkili bir ismiyle evlidir. “Cemaat’in Gelini” olarak bilinir.

*Etkilendikleri; Mevlana,Şems-i Tebrizi

Eserleri

Roman: Aşk,SiyahSüt,Araf,Baba ve Piç,Pinhan,Mahrem,BitPalas,Kem Gözlere Anadolu

 

İhsan Oktay Anar

*Edebiyatın yanında felsefeye de ağırlık veren bir yazardır.

Eserleri

Roman: Puslu Kıtalar Atlası,Efrâsiyâb’ınHikayeleri,Amat,Suskunlar

 

Rasim Özdenören

*Yeni Şafak gazetesi yazarlarındandır.

*Tasavvuf ile ilgili yazan yazalardandır.

Eserleri

Roman: Gül Yetiştiren Adam

 

Ayşe Kulin

*Biyografi yazarı olarak tanınır.

*İlk romanı biyografi içerikli “Adı Aylin” romanıdır.

Eserleri

Roman: Bir Tatlı Huzur(Münir Nurettin Selçuk biyografisi),Adı Aylin(Aylin Devrimel biyografisi),Sevdalinka,Füreya,NefesNefese,Türkan(Türkan Saylan biyografisi)

 

Nazlı Eray

*İlk fantastik yazarımızdır. Ayrıca postmodern bir yazardır.

Eserleri

Roman: Pasifik Günleri,SisKelebekleri,Aşık Papağan Barı,Arzu Sapağında İnecek Var,İmparator Çay Bahçesi

 

Leyla Erbil

*Postmodern bir yazardır.

*Fantastik yazarlar arasındadır.

Eserleri

Roman: Tuhaf Bir Kadın,MektupAşkları,Üç Başlı Ejderha

 

Murathan Mungan

Eserleri

Şiir: Osmanlı’ya Dair Hikayat,YazSinemaları,Yaz Geçer

Hikaye: Son İstanbul,CenkHikayeleri,KırkOda,Üç Aynalı Kırk Oda..

Oyun: Bir Garip Orhan Veli

 

Cumhuriyet Dönemi Tiyatro (Göstermeye Bağlı Edebi Metinler)

Temsilcileri

*Orhan Asena

*Turan Oflazoğlu

*Recep Bilginer

*Güngör Dilmen Kalyoncu

*Cevat Fehmi Başkut

*Vedat Nedim Tör

*Refik Erduran

*Haldun Taner

*Necati Cumalı

*Turgut Özakman

 

Cahit Atay

Eserleri

Tiyatro: Pusuda,SahildekiKanepe,Kırlangıçlar

 

Cevat Fehmi Başkut

Eserleri

Tiyatro: Paydos,Harput’ta Bir Amerikalı,Sana Rey Veriyorum,Kleopatra’nınMezarı,Buzlar Çözülmeden

 

Güngör Dilmen Kalyoncu

*Absürt tiyatronun önemli isimlerindendir.

Eserleri

Tiyatro: Midas’ın Kulakları,Midas’ınAltınları,Midas’ınKördüğümü,Canlı Maymun Lokantası,Deli Dumrul..

 

Ekrem Reşit Rey

*Operetlerıyle tanınmıştır.

Eserleri

Operet: LüküsHayat,Deli-Dolu,Saz-Caz,Hava,Cıva..

 

 

 

Fazıl Hayati Çorbacıoğlu

Eserleri

Tiyatro: Kabzımal Cemile,Koca Sinan

 

 

Muhsin Ertuğrul

Eserleri

Tiyatro: Yasin Efendi,RenkliFener,Benden Sonra Tufan Olmasın

 

Orhan Asena

*”Akçalı Kel Mehmet” adlı oyunuyla TRT Başarı Ödülü almıştır.

*”Tarihin sustuğu yerde tiyatro başlar.” Demiştir.

Eserleri

Tiyatro: Tanrılar ve İnsanlar,HürremSultan,Tohum ve Toprak,Simavnalı Şeyh Bedrettin,FadikKız,Ya Devlet Başa Ya Kuzgun Leşe

 

Recep Bilginer

Eserleri

Roman: Politikada Bir Sarı Çizmeli

Tiyatro: Gazeteciden Dost,İsyancılar,BenDevletim,Sarı Naciye

 

Refik Erduran

*Sabah gazetesi yazarıdır.

*Toplumcu tiyatro yazarıdır.

Eserleri

Tiyatro: Cengiz Han’ın Bisikleti,KarayarKöprüsü,Bir Kilo Namus,Canavar Cafer

 

 

 

Turan Oflazoğlu

*Türk Edebiyatı’nın usta tiyatro yazarlarındandır.

*Tarihten etkilenip yazdığı eserleriyle bilinir.

*Shakespeare,Rike,Nietchze,Franz Kafka gibi yazarlardan çeviri yapmıştır.

Eserleri

Tiyatro: Kösem Sultan,Keziban,Sokrates Savunuyor

 

Turgut Özakman

*Tiyatro ve roman yazarıdır.

*Eserleri genellikle Kurtuluş Savaşı ve Yakın Tarih ile ilgilidir.

Eserleri

Roman: Şu Çılgın Türkler,Diriliş-Çanakkale 1915,Cumhuriyet-Türk Mucizesi

Tiyatro: Ah Şu Gençler,Fehim Paşa Konağı,Töre,Bir Şehnaz Oyun,Duvarların Ötesi

 

Vedat Nedim Tör

Eserleri

Tiyatro: İşsizler,Köksüzler,Değişen Adam

 

Cumhuriyet Döneminin Diğer Sanatçıları

Kerime Nadir

Eserleri

Roman: Kalp Ağrısı,Seven Ne Yapmaz

 

Ahmet Ümit

*Polisiye roman yazarıdır.

Eserleri

Roman: Sis ve Gece,BeyoğluRapsodisi,AşkKöpekliktir,Bab-ı Esrar,İstanbulHatırası,İstanbul’un En Güzel Abisi..

 

Ahmet Altan

Eserleri

Roman: Aldatmak

Deneme: Kristal Denizaltı

 

Bekir Yıldız

*Almanya gurbetçilerini anlattığı eserleriyle bilinir.

Eserleri

Hikaye: Kara Vagon,KaçakçıSahan,AlmanEkmeği,Bozkır Gelini..

 

Erdal Öz

Eserleri

Gezi: Allı Turnam

 

Ercüment Ekrem Talu

*Recaizade Mahmut Ekrem’in oğludur.

Eserleri

Roman: Meşhedi Aslan Peşinde

 

Ümit Yaşar Oğuzcan

*Aşık Veysel’in şiirlerini toplamıştır. (Dostlar Beni Hatırlasın)

 

Bahattin Özkişi

Eserleri

Roman: Sokakta

 

Ayla Kutlu

Eserleri

Hikaye: Hüsnüyusuf Güzellemesi,Mekruh Kadınlar Mezarlığı,Zehir Zıkkım Hikayeler..

 

İskender Pala

*Türk profesörü ve Divan Edebiyatı araştırmacısıdır.

*İlköğretim ve ortaöğretim için Türkçe ve Edebiyat ders kitapları yazmıştır.

*Önemli Divan Edebiyatı araştırmaları vardır.

*İstanbul Kültür Üniversitesi öğretim üyesidir.

*”Divan Edebiyatı’nı Sevdiren Adam” olarak tanınır.

Eserleri

Roman: Od,ŞahSultan,Katre-i Matem,Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk,AhMine’l-Aşk,Güldeste Hikayesi..

 

Latife Tekin

Eserleri

Roman: Sevgili Arsız Ölüm,Buzdan Kılıçlar

 

Sevinç Çokum

Eserleri

Roman: Deli Zamanlar (TDK Ödüllü)

 

 

 


Bu not 216 defa okundu. 0 yorum yapıldı.

Yorumlarınızı eksik etmeyin lütfen ;)



Anket

Sitemizi değerlendiriniz..
Çok iyi
İyi
Orta
Kötü
Anket Sonuçları




Yeni Üyelik  |  Şifremi Unuttum

Üye çıkışı yapmak istediğinize emin misiniz?

Evet Eminim